توقف برنامه هسته ای ایران بدون شلیک یک گلوله؛
برجام دستاورد بزرگ دولت من بود!
در شرایط کنونی به فرض اینکه اوباما آیسا را نیز تعلیق کند اما به محض ورود ترامپ به کاخ سفید مقدمات امضای قانون آیسا فراهم خواهد شد و این به معنای یک باختِ بزرگ برای ایران است. آمریکا در مسئله برجام کاملا امریکایی رفتار کرد. این کشور با همان سیاست همیشگی خود توانست امتیازات فراوانی از ایران بگیرد.
کد خبر : ۲۱۳۹۰
تاریخ : ۱۳۹۵/۱۰/۲۳ ساعت : ۱۱:۵۴ AM
به گزارش گروه بین الملل ماه‌تاب آنلاین؛ باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا آخرین سخنرانی دوران حضور خود در کاخ سفید را در شهر شیکاگو ایراد کرد. وی در ابتدای این سخنرانی گفت: بزرگترین دستاوردی که من با خودم از دفتر کارم به یادگار می‌برم این است که تغییر قابل رخ دادن است. اوباما افزود: نژادپرستی در آمریکا هنوز به عنوان یک نیروی تفرقه‌انگیز مطرح است و جامعه چند نژادی و چند فرهنگی ما را تهدید می‌کند. وی در ادامه توافق هسته‌ای ایران را یکی از موفقیت‌های دوران ریاست جمهوری‌اش نامید و در کنار آن، از بهبود اقتصاد آمریکا، افزایش مداوم مشاغل، قتل اسامه بن لادن، بازسازی روابط با کوبا و تصویب قانون بیمه بهداشت عمومی به عنوان دستاوردهای دیگر دولتش یاد کرد.

اوباما در بخشی از سخنرانی خود در این باره خطاب به هواداران خود گفت: «اگر 8 سال پیش به شما می‌گفتم رکود اقتصادی را از بین می‌بریم، فصل نوینی را در روابط خود با کوبا آغاز می‌کنیم، برنامه تسلیحات هسته‌ای ایران را بدون شلیک یک گلوله متوقف می‌کنیم و عامل اصلی حملات ۱۱ سپتامبر را از میان می‌بریم، ممکن بود بگویید این اهداف اندکی دور از دسترس هستند. اما ما و شما این کار‌ها را انجام دادیم. شما عامل تغییر بودید.» درست است که اوباما سه دستاورد دوران ریاست جمهوری خود را قتل بن لادن، احیای روابط با کوبا و توافق هسته ای اعلام کرده است اما می توان گفت که برجام مهمترین دستاورد وی برای آمریکا بود. از این رو در این مطلب نگاهی به این مسئله خواهیم داشت.

توقف برنامه هسته ای ایران
اساس و بنیان رفتاری کشورهای غربی منافع و منطقِ زور است. در واقع تعهدات کشورهای غربی تنها تا زمانی می تواند پابرجا بماند که منافع آن ها را به بهترین وجه تامین کند و هر زمان این کشورها احساس می کنند تعهدات حتی مکتوب آن ها مانع تحقق منافع خواهد شد بدون شک آن را زیر پا می گذارند چرا که اساسا قائل به وجود اخلاق در سیاست و روابط با کشورها دیگر نیستند. متاسفانه ایران در مسئله هسته ای این نوع نگاه امریکا به توافقات را نادیده گرفت و با احتمال انجام تعهدات از سوی امریکا توافقی را امضا کرد که اکنون مشاهده می شود تناسب داده ها در برابر ستانده ها کاملا به ضرر ایران است. در واقع ایران به تعهدات خود در مورد برجام کاملا پایبند بوده است اما امریکا به صراحت آن را نقض کرده است.

شاید بتوان تمدید قانون آیسا را مهم ترین سند بدعهدی امریکا در این مورد دانست. هرچند که اخیرا هیئت آمریکایی در ششمین کمیسیون مشترک برجام با ادعای پایبندی کامل این کشور به توافق هسته‌ای، به عدم امضای قانون آیسا از سوی رئیس‌جمهور آمریکا به عنوان یک تصمیم مهم سیاسی، و برشمردن یک سلسله از اقدامات حقوقی و اجرایی که از سوی دولت این کشور برای بی‌اثر کردن قانون آیسا صورت گرفته است، عنوان کرد که با اقدامات انجام شده، هیچ تاثیر عملی بر قانون مزبور مترتب نبوده و لذا نفس تصویب این قانون در کنگره آمریکا مشکلی برای تعهدات برجامی این کشور ایجاد نمی‌کند اما کاملا مشخص است که قانون آیسا از سوی ترامپ تعلیق نخواهد شد. ادعای هیئت آمریکایی درباره قانون آیسا در حالی است که مقامات دولت یازدهم و اعضای تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای کشورمان در اظهارات جداگانه تاکید کرده‌اند که تمدید قانون آیسا نقض صریح برجام است.

به این صورت می بینیم که امریکا با کمترین هزینه بیشترین فایده را در مورد برنامه هسته ای ایران کسب کرده است. و به همین دلیل است که اوباما با افتخار در سخنرانی آخر و خداحافظی خود اعلام می کند که بدون شلیک حتی یک گلوله برنامه هسته ای ایران را متوقف کردیم.

مهرماه سال‌جاری، «هیلاری کلینتون»، در بخشی از اولین مناظره خود با «دونالد ترامپ» درباره سیاست این کشور در قبال ایران گفت:«جان‌کری که پس از من وزیر خارجه شد با همراهی اوباما موفق شدند برای برنامه هسته‌ای ایران سقف تعیین کنند، همه این‌ها بدون شلیک حتی یک گلوله اتفاق افتاد». همچنین «توماس فریدمن» 12 تیر ماه 94 یعنی 10 روز قبل از اعلام توافق هسته‌ای در نیویورک تایمز نوشت: «توافق پیش‌رو با ایران یک توافق بدِ - خوب(!) است و به اوباما این امکان را می‌دهد تا به کنگره و اسرائیل بگوید این بهترین توافقی است که با یک غلاف خالی از اسلحه می‌توان به دست آورد؛ توافقی که تا بروز دگرگونی‌هایی در ایران زمان می‌خرد و بهتر از جنگی است که هیچ کس نمی‌داند انتهای آن چه خواهد بود». پس از امضای توافق هسته ای، دولت یازدهم بسیاری از تعهدات خود را به صورت کاملا یکجانبه و به گونه‌ای که قابل بازگشت نیست، عملیاتی کرد. خروج بیش از 12 هزار سانتریفیوژ از چرخه غنی‌سازی، توقف تحقیق و توسعه برای غنی‌سازی در فردو، بتن‌ریزی در قلب رآکتور اراک و خروج 9700 کیلوگرم از ده‌هزار کیلوگرم اورانیوم غنی شده زیر 5 درصد- که طی ده سال با تلاش دانشمندان هسته‌ای کشورمان به دست آورده بودیم- از کشور از جمله این اقدامات است که هزینه‌های سنگینی را در پی داشت.

در شرایط کنونی به فرض اینکه اوباما آیسا را نیز تعلیق کند اما به محض ورود ترامپ به کاخ سفید مقدمات امضای قانون آیسا فراهم خواهد شد و این به معنای یک باختِ بزرگ برای ایران است. آمریکا در مسئله برجام کاملا امریکایی رفتار کرد. این کشور با همان سیاست همیشگی خود با نشان دادن دست های مخملی نیات خود را پنهان کرد و همانند یک شکارچی ماهر با صبر و حوصله توانست امتیازات فراوانی از ایران بگیرد. اکنون که توافق هسته ای به این نقطه رسیده است دو راه وجود دارد یا اینکه ایران نیز این توافق را نقض کند و یا برای اجرای تعهدات امریکا تمام تلاش خود را به کار ببرد. مطمئنا رویکرد و نوع نگاه ایران راه حل اول نخواهد بود از این رو هرچند امریکا بار دیگر نشان داد که غیر قابل اعتماد است اما باید سعی کرد که حتی اگر قرار بر این است که برجام نقض شود از سوی امریکا نقض شود.


برای دریافت مهمترین اخبار عضو کانال ماه‌تاب آنلاین در تلگرام شوید.